Onderwerp en deelonderwerp

• de titel
• de eerste zin of de eerste alinea
• een tekening of foto bij de tekst
• tussenkopjes en dikgedrukte of onderstreepte woorden

Let op: twee teksten met hetzelfde onderwerp kunnen toch heel anders zijn. Heb je bijvoorbeeld twee teksten met als onderwerp 'voetbal', dan kunnen de teksten toch allebei een heel ander verhaal vertellen.

Het onderwerp van de hele tekst wordt verdeeld in deelonderwerpen. Zo kan een tekst over natuurgeweld verdeeld zijn in de vier deelonderwerpen: overstromingen, aardbevingen, orkanen en vulkaanuitbarstingen. Dus deelonderwerpen zijn de verschillende kanten van een onderwerp die in een tekst aanbod komen.        

Bij een nieuw deelonderwerp begint vaak een nieuwe alinea, maar een deelonderwerp kan ook zo uitgebreid worden besproken, dat er meer dan één alinea aan wordt besteed. Vaak staat het deelonderwerp al in de eerste zin van een alinea. Deelonderwerpen staan alleen in de kern van een tekst. De inleiding en het slot hebben dus nooit een deelonderwerp.   

Het stappenplan om de deelonderwerpen te vinden:

1. Lees de titel en de inleiding en stel het onderwerp vast.
2. Let extra goed op tussenkopje en alinea-indeling. Tussenkopjes en alinea's maken de deelonderwerpen snel herkenbaar in een tekst.